''
 

Onvang de nieuwsbrief

Klassieke Muziek

met releases, Info

en aanbiedingen.

-

E-mailadres:


 

''

''

''
''
   
  • 1 -
Titel:
Componist:
Categorie:
tracks:
Alle artikelen

JS Bach : Goldberg variations ( Jeremy Denk )

Bach, J.S. ( 1685 - 1750 )
Categorie:  Componisten
Info:  Jeremy Denk : piano. Nonesuch 1cd. Release 29-10-2013. 0075597958690. Levertijd 4 á 7 werkdagen.
afbeelding:  http://www.poortmusic.nl/klassiek/afbeeldingen2/12353.gif
prijs:  € 22,99
 
Trackinfo : Een rekruut aan het Bachfront: de Amerikaanse pianist Jeremy Denk. Hij speelt de Goldbergvariaties als een improvisator en kan er nog spannend over schrijven ook.
Als elke tijd behoefte heeft aan z'n eigen Goldbergvariaties, schemert er alweer een halve eeuw een vacature. Natuurlijk kun je een stadion vullen met toetsenisten die Bachs meesterwerk op de plaat hebben gezet. Zelfs de viptribune puilt al aardig uit. De pianist Glenn Gould zit er naast de klavecinist Gustav Leonhardt; de zij-instromer Keith Jarrett knipoogt er naar de Hollandse jongens van rietkwintet Calefax.
Maar wie heeft, na Glenn Gould in 1955, nog een cultus in gang gezet rond de fameuze Aria met 32 variaties? Pianovrienden zweren bij Murray Perahia of András Schiff. Barokfans prefereren het klavecimbel van Richard Egarr of Andreas Staier. Tot gezamenlijk gejuich kan niemand ons verleiden.
Toch zwelt dat vanuit Amerika wel degelijk aan. Daar heeft zich aan het Bachfront een rekruut gemeld. Zijn naam: Jeremy Denk. Europese muzieknerds kennen hem wellicht als een begenadigd mepper in het dwarse Pianoconcert van Henry Cowell. Ook de hedendaagse notenknoedels van György Ligeti heeft hij deskundig ontward.


Maar nu beleeft Denk (43) met Bach een gouden herfst. Zijn opname van de Goldbergvariaties landde meteen na lancering in de top van de klassieke charts. Het vakblad Musical America verkoos hem tot Instrumentalist of the Year. En wie eenmaal verkeert in de Denkiaanse dimensie, zei National Public Radio, 'wil er nooit meer uit weg.'


Geen journalist laat bovendien na Denks tweede talent te vermelden: de pianist bezit de gave van het woord. Voor periodieken als The New Yorker en The New Republic schrijft hij toegankelijk maar schrander over klassieke muziek. Zomaar een openingszin: 'De enige twee zaken die ontbreken aan Bachs muziek, zijn toeval en seks.'


Of neem het blog dat Denk bijhield rond zijn cd-opname. 'De beste reden om Bachs Goldbergvariaties te haten', begon de pianist, 'is dat iedereen ervan houdt.' Jeremy Denk bekende zó misselijk te zijn geworden van de 'lillende massa slijmerige Goldbergspraak', dat hij obstructie wilde plegen. Zag dan niemand de zwakke punten van dat Bachstuk?


Zoals de toonsoort: ruim een uur in voornamelijk G-groot ? 'een recept voor saaiheid'. Of neem de ritmes, met hun overdaad aan vrolijke, jolige, onbesuisde noten. Maar vooral liep Denk aan tegen de 'irritante onberispelijkheid' van Bachs contrapunt.


'De Goldbergvariaties', noteerde hij, 'zijn als een vriend die altijd alles goed doet. Zo'n vriend die steevast z'n e-mails beantwoordt, z'n huis netjes houdt, een aardig woordje heeft voor iedereen, zich keurig gedraagt bij een concert, bedankjes schrijft, zichzelf pico bello verzorgt, weet hoe je een stropdas knoopt, om twee uur 's nachts nooit zal aanschuiven in de Burger King.'


Dit is Bach zonder blabla. Maar ook de kenners weet Denk te bedienen. Lees zijn scherpzinnige definitie van het wezen van een partituur: 'Tegelijk een boek, en een boek dat nog moet worden geschreven.'


Natuurlijk was de 'obstructie' een retorische list. Denk schraapt eerst het bladgoud van de Goldbergvariaties, om vervolgens de genialiteit voor een nieuwe generatie te verklaren. Films komen daarbij goed van pas. Aan de hand van de psychopaat Hannibal Lecter legt Denk uit hoe de ene Bachnoot hongert naar de andere.


De laatste maten van de Goldbergvariaties vallen dan weer te begrijpen via Lost in Translation. Scène aan het slot: Bill Murray fluistert iets in het oor bij Scarlett Johansson. We horen niet wat, maar het moeten woorden zijn die troosten en strelen.


Denk daaraan, schrijft Denk, wanneer aan het eind van de Goldbergvariaties het stof is neergedaald en het neuriënde thema wordt herhaald. Hier fluistert Bach iets in je oor, precies wat je wilde horen, precies wat je wilde weten. Aanlokkelijke gedachte: 'De Goldbergvariaties geven je terug aan je beste zelf.'


Jeremy Denk zou niet de eerste pianist zijn die interessanter oreert dan speelt. Maar ook via de toetsen kluistert hij ruim een uur je aandacht. Zonder jazzy te klinken, ademt de Bach van Denk vooral veel jazz. Vandaag zus, morgen zo ? er bestaan slechtere vertrekpunten voor muziek van de rasimprovisator Bach.


Denk beheerst zowel het fijnschilderen als het genereuze kwasten. Ook in de rapste maten houdt zijn frasering lucht. Trillers heeft hij in soorten en maten, van verlegen versierinkjes tot energieke zwiepers. En alles gebeurt met een doel. Als een Epke Zonderland die aan de rekstok steeds ingewikkelder figuren draait, pookt Denk de laatste variaties op. In slowmotion volgt dan de ontknoping: een majestueus wentelende Aria.


De programmatoelichting is al even origineel. Jeremy Denk levert geen tekst, maar sluit een dvd bij. Handen op de toetsen, praten en spelen tegelijk, met kennis, kunde en humor.
Wie haalt dit zondagskind naar Nederland?


winkelwagen
winkelwagen is leeg
bekijk winkelwagen


''

Poortmusic

Niet alleen aangesloten bij Klassieke Zaken, maar ook kennis van Klassieke Zaken


volg ons op
''